EXPLORINEER
vi

UK — The Register

Voyager 1 im lặng bất ngờ với đội điều khiển

Không gian2 phút đọc

Tàu vũ trụ Voyager 1 của NASA bỗng im lặng vài ngày trong tháng 10 năm 2026, rồi lại liên lạc được trở lại. Đây là lúc các kỹ sư lo rằng sứ mệnh dài hơi này có thể đã kết thúc.

Chuyện gì đã xảy ra

Ngày 18 tháng 10, mạng lưới Deep Space Network (DSN) của NASA không nhận được tín hiệu từ Voyager 1. Đến ngày 19 tháng 10, lần liên lạc tiếp theo vẫn không có tín hiệu. Ngày 20 tháng 10, tín hiệu quay lại. Các kỹ sư tin rằng một nhóm bộ đẩy nhỏ đã ngừng hoạt động và hệ thống dự phòng được bật lên. Điều này có thể do máy tính trên tàu phát hiện lỗi và đưa tàu vào chế độ an toàn.

Những con số và sự kiện chính

  • Voyager 1 im lặng vài ngày vào tháng 10 năm 2026, trước khi đạt mốc một ngày ánh sáng.
  • Ngày 18 tháng 10: mất tín hiệu. Ngày 20 tháng 10: tín hiệu trở lại.
  • Hai tàu Voyager sẽ tròn 50 năm vào năm sau.
  • Quy trình "Big Bang" đã giúp kéo dài tuổi thọ tàu thêm vài năm. Voyager 2 hoàn thành trước, Voyager 1 hoàn thành sáu tuần sau đó, vào tháng 9.

Vì sao hai tàu này đặc biệt

Voyager 1 và Voyager 2 là hai tàu vũ trụ đã bay rất lâu. Chúng đang ở rất xa Trái Đất. Vì nguồn điện yếu dần, đội điều khiển đã tắt nhiều thiết bị để tiết kiệm năng lượng. Năm 2023, Voyager 2 gặp sự cố về hướng ăng-ten. Voyager 1 từng tự tắt một trong hai máy phát sóng vô tuyến vì điện yếu.

Vì sao chuyện này quan trọng

Sự việc cho thấy các tàu này rất mong manh, dù đội ngũ đã làm việc rất giỏi. Dodd, quản lý dự án Voyager, từng nói rằng một ngày nào đó tín hiệu sẽ mất hẳn. Khi đó, đội ngũ sẽ tìm nguyên nhân và cuối cùng tuyên bố sứ mệnh kết thúc. Dù vậy, cả hai tàu vẫn có thể hoạt động khi bước vào năm thứ 50 vào năm sau, nếu công nghệ và kinh phí cho phép.

Điều cần theo dõi

  • Nguyên nhân chính xác khiến nhóm bộ đẩy ngừng hoạt động và tàu chuyển sang chế độ an toàn.
  • Trong vài tuần tới, Voyager 1 sẽ ở rất xa. Lệnh điều khiển sẽ mất khoảng 24 giờ để đến tàu, và phản hồi cũng mất 24 giờ để về Trái Đất.
  • Việc hai tàu có tiếp tục gửi dữ liệu trong những năm tới hay không, phụ thuộc vào công nghệ và kinh phí.

Chú giải

Voyager 1
Tàu vũ trụ của NASA, đã bay rất xa và vẫn gửi dữ liệu về Trái Đất.
NASA
Cơ quan Hàng không và Vũ trụ Hoa Kỳ, nghiên cứu và khám phá không gian.
Deep Space Network (DSN)
Mạng lưới ăng-ten lớn của NASA, dùng để liên lạc với các tàu ở xa trong không gian.
Big Bang
Tên gọi đội ngũ đặt cho quy trình tắt thiết bị và chuyển sang nguồn điện thấp hơn để kéo dài tuổi thọ tàu.

Cùng một tin, nhiều góc nhìn

Quảng cáo

Thêm 150 từ, học 10 từ mỗi ngày

Sổ từ vựng Dicter chỉ đưa những từ bạn đã thuộc vào sổ ôn tập.

Không gianTechCrunch

Vệ tinh trung tâm dữ liệu đầu tiên của Google đã hoạt động và đang làm thơ

Nguyên mẫu trung tâm dữ liệu vũ trụ Google Suncatcher đã hoạt động và liên lạc được với mặt đất sau khi được phóng hồi đầu tháng này bằng tên lửa Falcon 9 của SpaceX. Các kỹ sư đã yêu cầu mô hình Gemma 4 của Google DeepMind, được nạp sẵn trên vệ tinh, viết một bài haiku về việc ở trong không gian, và vệ tinh báo cáo đang hoạt động bình thường. Đợt thử nghiệm đang diễn ra sẽ kiểm tra hiệu năng của các TPU dưới áp lực nhiệt và bức xạ trong quỹ đạo.

Không gianThe Register

NASA cân nhắc sứ mệnh bảo trì Hubble hoặc đưa tàu về trái đất có kiểm soát

NASA đã đăng yêu cầu cung cấp thông tin gửi các công ty vũ trụ thương mại có khả năng bảo trì Kính viễn vọng không gian Hubble, kính này chưa được bảo trì kể từ sứ mệnh STS-125 năm 2009. Vì không có hệ thống đẩy, Hubble sẽ tái nhập khí quyển không kiểm soát; NASA ước tính xác suất 10% vào tháng 9 năm 2032 và 50% vào tháng 12 năm 2033. Các phương án đang xem xét gồm phương tiện đưa Hubble tái nhập có kiểm soát, nâng quỹ đạo lên ít nhất 600 km, hoặc nâng cấp hiệu năng để kéo dài tuổi thọ.

Không gianVnExpress

Rassvet - mạng lưới vệ tinh Nga thách thức Starlink

Nga đang đẩy nhanh việc xây dựng mạng vệ tinh Internet Rassvet, tốc độ tới 1 gigabit/giây, phục vụ cả dân sự lẫn quân sự và được gọi là "Starlink của Nga". Hiện Rassvet có 32 vệ tinh trên quỹ đạo, kế hoạch tăng lên 292 vào năm 2027 và 900 vào năm 2035; dự án do công ty tư nhân Bureau 1440 ở Moskva phát triển. Bài báo cho biết Nga tìm cách có mạng vệ tinh riêng sau khi nhiều thiết bị Starlink ở Ukraine bị mất truy cập.

Không gianVnExpress

Startup Mỹ muốn bán ánh sáng Mặt Trời ban đêm

Startup California Reflect Orbital dự định đặt các gương khổng lồ trên quỹ đạo thấp của Trái Đất để chiếu ánh sáng Mặt Trời phản chiếu xuống vị trí đã chọn, phục vụ từ kéo dài hoạt động trang trại quang năng đến hỗ trợ cứu hộ. Vệ tinh thử nghiệm đầu tiên Eärendil-1, với gương 18 x 18 m, dự kiến phóng vào năm sau. Một nghiên cứu được trích dẫn, dựa trên mô phỏng chứ không phải đo đạc thực tế, cho rằng ánh sáng sẽ tán xạ qua khí quyển và lan rộng hơn nhiều so với khu vực mục tiêu, khiến các nhà khoa học, tổ chức bảo vệ môi trường và giới thiên văn lo ngại.