US — Ars Technica
Vì sao chó lớn già nhanh hơn chó nhỏ, cùng các nghiên cứu nổi bật khác tháng 10
Chính sách2 phút đọc
Các nhà khoa học ở Đại học Bang Arizona cho biết chó lớn già nhanh hơn chó nhỏ là do một loại "gen nhảy". Phát hiện này được đăng trên tạp chí Science.
Vì sao chó lớn già nhanh hơn?
Ở nhiều loài có vú, con vật càng to thường sống càng lâu. Nhưng chó thì ngược lại: chó giống lớn thường già nhanh hơn và chết sớm hơn chó nhỏ. Điều này khiến chó trở thành mẫu nghiên cứu lý tưởng để tìm hiểu quá trình lão hóa nói chung. Nhóm nghiên cứu cho rằng nguyên nhân nằm ở các "gen nhảy", tức những đoạn DNA có thể di chuyển từ nhiễm sắc thể này sang nhiễm sắc thể khác.
Các con số chính
- Nhóm nghiên cứu dùng dữ liệu của 864 con chó trong Dự án Lão hóa Chó (Dog Aging Project).
- Chuột thường chỉ sống khoảng 2 năm, còn một số loài cá voi có thể sống tới 200 năm.
- Các giống chó khổng lồ mất khoảng 35% nhiều hơn mức methyl hóa LINE1 mỗi năm so với các giống chó nhỏ.
Methyl hóa DNA là gì?
Methyl hóa DNA là một kiểu "công tắc hóa học" trên DNA. Nó quyết định gen được bật hay tắt. Đây là một phần của epigenome, tức lớp điều khiển nằm trên DNA và có thể thay đổi theo thời gian, khi cơ thể chịu căng thẳng hoặc gặp các yếu tố môi trường. Trong khi đó, trình tự gen gần như không đổi. Vì vậy, methyl hóa DNA là một chỉ dấu hóa học tốt để theo dõi quá trình lão hóa.
Vì sao điều này quan trọng?
Nghiên cứu cho thấy khi lớp điều khiển methyl hóa giảm đi, các gen nhảy hoạt động mạnh hơn. Những lần nhảy này có thể làm hỏng DNA, gây ung thư và các bệnh liên quan đến tuổi già. Vì chó và người có chung nhiều đặc điểm về bệnh tật, phát hiện này có thể giúp các nhà khoa học hiểu rõ hơn về lão hóa ở cả người.
Cần theo dõi điều gì?
- Các nhà nghiên cứu có thể kiểm tra xem gen nhảy LINE1 có thực sự gây ra sự khác biệt về tuổi thọ hay không.
- Liệu có cách nào giữ cho các dấu hiệu methyl hóa ổn định để làm chậm lão hóa hay không.
Chú giải
- LINE1
- Một loại gen nhảy cụ thể. Nghiên cứu cho rằng loại này liên quan đến tốc độ lão hóa khác nhau ở chó.
- epigenome
- Lớp điều khiển nằm trên DNA, quyết định gen nào được hoạt động. Lớp này có thể thay đổi theo môi trường.
- Dog Aging Project
- Dự án nghiên cứu tuổi thọ và lão hóa ở chó, là nguồn dữ liệu của nghiên cứu này.