VN — VnExpress
Thần đồng toán học Trung Quốc rời Mỹ về nước để theo đuổi AI
AI2 phút đọc
Nhà toán học trẻ Trung Quốc Mã Tiêu rời Mỹ để về nước làm việc. Anh muốn tập trung vào trí tuệ nhân tạo (AI) thay vì nghiên cứu toán học thuần túy.
Chuyện gì đã xảy ra?
Mã Tiêu, 28 tuổi, nghỉ việc ở Mỹ và chuyển về Đại học Khoa học và Công nghệ Trung Quốc (USTC) ở Hợp Phì. Trường thông báo ngày 1/11 rằng anh sẽ làm phó giáo sư tại Viện Trí tuệ Nhân tạo Tổng quát và Viện Hình học - Vật lý. Anh chọn AI thay vì tiếp tục làm toán thuần túy.
Những con số và sự kiện chính
- Mã Tiêu 28 tuổi.
- Năm 2014, anh vào Trường năng khiếu của USTC khi 16 tuổi.
- Mỗi năm, trường nhận khoảng 40 học sinh tài năng; 90% số đó học tiếp lên cao hơn.
- Năm 2024, anh và đồng nghiệp Đặng Vu có bước đột phá với Bài toán thứ sáu của Hilbert.
- Viện Trí tuệ Nhân tạo Tổng quát của USTC được khánh thành vào tháng 1/2026.
Anh là ai và đã làm gì?
Mã Tiêu sinh ra ở thành phố Tân Hương, tỉnh Hà Nam. Từ lớp 6, anh đã thích toán và tự học giải tích đại học. Sau khi học cử nhân ở USTC, anh học tiến sĩ ở Đại học Princeton, Mỹ, rồi làm nghiên cứu tại Đại học Michigan. Ở đó, anh cùng Đặng Vu giải một bài toán khó tồn tại từ thế kỷ trước, gọi là Bài toán thứ sáu của Hilbert. Bài toán này tìm cách nối thế giới nguyên tử hỗn loạn với các quy luật chuyển động của chất lỏng và khí, như nước và không khí. Kết quả được đăng trên tạp chí Annals of Mathematics. Đặng Vu sau đó đoạt Huy chương Fields 2026, giải thưởng cao quý nhất trong toán học.
Vì sao chuyện này quan trọng?
Câu chuyện cho thấy nhiều nhà khoa học trẻ đang chuyển sang AI, một lĩnh vực đang phát triển rất nhanh. Mã Tiêu tin rằng trong tương lai, máy tính có thể tự tìm ra các phát kiến toán học. Anh cũng dự đoán AI có thể một ngày giải được cả Bài toán thứ sáu của Hilbert.
Điều đáng theo dõi
- Mã Tiêu có thể chuyển trọng tâm sang AI tác nhân trong 2-3 năm tới.
- Hệ thống qmd-prover của anh, chuyên giải bài toán chứng minh, sẽ phát triển ra sao.
- Anh muốn tự động hóa cả quy trình từ ý tưởng, chứng minh, kiểm chứng đến viết báo.
- Viện AI của USTC sẽ phát triển mô hình nền tảng thế hệ mới và đưa AI vào nghiên cứu khoa học.
Chú giải
- USTC
- Đại học Khoa học và Công nghệ Trung Quốc, trường nơi Mã Tiêu làm việc và học tập.
- Bài toán thứ sáu của Hilbert
- Một bài toán khó có từ thế kỷ trước, nối thế giới nguyên tử với quy luật chuyển động của chất lỏng và khí.
- Huy chương Fields
- Giải thưởng cao quý nhất trong ngành toán học, thường trao cho nhà toán học trẻ.
- Annals of Mathematics
- Tạp chí toán học học thuật nổi tiếng, nơi công bố kết quả nghiên cứu quan trọng.