'Nhân lực chuyên sâu là khoảng trống cần chuẩn bị cho chương trình điện hạt nhân'

Điều gì đã xảy ra?

Trong một cuộc trao đổi với VnExpress, TS Trần Chí Thành cho rằng xây nhà máy mới chỉ là bước đầu. Để điện hạt nhân chạy an toàn và lâu dài, Việt Nam cần phát triển đồng bộ khoa học công nghệ, đào tạo và quản lý.

Ba trụ cột của một hệ sinh thái

Theo bài học từ các nước đã có điện hạt nhân, cần ba trụ cột. Thứ nhất là các nhà máy, làm nhiệm vụ xây dựng và vận hành. Thứ hai là cơ quan pháp quy, làm nhiệm vụ đánh giá, kiểm tra và giám sát để bảo vệ con người và môi trường. Thứ ba là viện nghiên cứu và trường đại học, làm nhiệm vụ tư vấn và giải đáp các vấn đề về công nghệ và an toàn.

Những con số và sự kiện chính

• Đào tạo một đội ngũ vận hành chủ chốt mất khoảng 10 năm, theo kinh nghiệm của một số nước phát triển.
• Bậc đại học kéo dài khoảng 4-6 năm, cung cấp nền tảng.
• Sau đại học, người học cần thêm các khóa nâng cao và huấn luyện trên hệ thống mô phỏng.
• Sau khi qua sát hạch, người học còn cần thêm vài năm thực tập tại nhà máy trước khi đảm nhận vị trí.

Vì sao điều này quan trọng?

Người vận hành giỏi có thể xử lý sự cố như vỡ ống hoặc hỏng bơm để sự cố không nặng thêm. Người thiếu kiến thức nền và kỹ năng xử lý tình huống có thể làm sự cố trầm trọng hơn. Vì vậy, Việt Nam cần chuẩn bị người có năng lực thật sự trước khi nhà máy đi vào hoạt động.

Điều cần theo dõi

• Việt Nam sẽ mở rộng đội ngũ kỹ sư chủ chốt có kinh nghiệm tại nhà máy như thế nào.
• Các viện nghiên cứu và trường đại học sẽ đào tạo thêm chuyên gia ra sao.
• Việc đào tạo nhân lực sẽ được triển khai theo lộ trình nào trong thời gian tới.