EXPLORINEER
vi

US — Ars Technica

“Chủ nghĩa hiện thực chủng tộc” không hiện thực—và cũng không phải khoa học tốt

Chính sách2 phút đọc

Bài viết nói về việc một số người dùng "khoa học chủng tộc" và "chủ nghĩa hiện thực chủng tộc" để cho rằng người da màu kém thông minh hơn bẩm sinh. Tác giả cho rằng những ý này không phải là khoa học thật.

Chuyện gì đã xảy ra?

Tại hội nghị Diễn đàn Kinh tế Thế giới ở Davos năm nay, Tổng thống Mỹ Donald Trump nói rằng người Somalia có chỉ số IQ thấp. Con trai ông, Donald Trump Jr., năm 2024 cũng nói điều tương tự về người Haiti. Các nhà báo và tác giả bài viết cho rằng những phát ngôn này là dấu hiệu của một xu hướng đang trở lại trong chính trị phương Tây: quan điểm phân biệt chủng tộc về bản chất con người, vốn đã gần như biến mất trong 70 năm qua.

"Khoa học chủng tộc" là gì?

Những ý kiến cho rằng người da đen hoặc người da nâu kém thông minh hơn người da trắng bẩm sinh vẫn xuất hiện trong một số tạp chí học thuật. Người ta thường gọi chúng bằng những cái tên nhẹ hơn như "khoa học chủng tộc" hay "chủ nghĩa hiện thực chủng tộc". Tác giả khẳng định đây không phải khoa học thật. Ví dụ, nhà nghiên cứu Nathan Cofnas gần đây thu hút sự chú ý khi cáo buộc học giả Jason Arday đạo văn. Điều ít được nhắc đến hơn là ông có liên hệ với một nhóm người đưa ra các tuyên bố về trí thông minh, tội phạm hay tính dục của các nhóm chủng tộc. Một số người trong nhóm này có liên kết với trường đại học, nên công việc của họ trông có vẻ đáng tin.

Vì sao chuyện này quan trọng?

Những ý kiến này có thể trở thành công cụ tuyên truyền của các phong trào cực hữu ở một số nền dân chủ lớn. Chúng cũng được dùng trong các chiến dịch thông tin sai lệch trên mạng xã hội. Bài viết cho rằng nhóm này làm ra công trình trông giống khoa học nhưng có phương pháp sai và không tham khảo nghiên cứu nghiêm túc. Dù vậy, họ vẫn đôi khi đăng được bài trên một số tạp chí học thuật có uy tín. Điều đó khiến người đọc khó phân biệt đâu là khoa học thật.

Chú giải

IQ
Chỉ số đo một phần khả năng suy luận và giải toán, thường dùng trong các bài kiểm tra trí thông minh.

Quảng cáo

Thêm 150 từ, học 10 từ mỗi ngày

Sổ từ vựng Dicter chỉ đưa những từ bạn đã thuộc vào sổ ôn tập.

Chính sáchArs Technica

Đánh giá: Godzilla Minus Zero xứng đáng nằm trong danh sách những phần tiếp theo xuất sắc

Bài đánh giá cho rằng Godzilla Minus Zero, phần tiếp theo của Godzilla Minus One do đạo diễn Takashi Yamazaki thực hiện, là một trong số ít phần phim tiếp nối ngang bằng hoặc vượt trội tác phẩm trước. Theo bài viết, phim kết hợp kịch tính về con người, hiệu ứng đặc biệt ấn tượng và trận chiến giữa các quái vật khổng lồ, đồng thời tiếp nối bối cảnh Nhật Bản thời hậu chiến cùng các chủ đề về tội lỗi và sự cứu chuộc của phần một.

Chính sáchThe Verge

Amazon cũng phàn nàn về Hội đồng thành phố New York trên nhãn vận chuyển

Amazon hiện in trên nhãn vận chuyển thông báo rằng Hội đồng thành phố New York có thể thu thêm tới 5 USD cho mỗi đơn hàng, sau các thông báo tương tự trên ứng dụng và website. Công ty đang phản đối Đạo luật Bảo vệ Giao hàng, luật sẽ cấm trên thực tế các thỏa thuận giao hàng bên thứ ba và yêu cầu các công ty giao hàng chặng cuối phải được cấp phép và trực tiếp thuê nhân công. Amazon cho rằng dự luật sẽ làm giao hàng chậm hơn và đắt hơn, đồng thời đe dọa chuyển kho ra khỏi thành phố; còn các công đoàn, Chủ tịch Hội đồng Julie Menin và Thị trưởng Zohran Mamdani cho rằng công ty tham lam và đang đe dọa, hăm dọa Hội đồng.

Chính sáchZDNet Korea

Hội nghị Thượng đỉnh CEO APEC 2026 kết thúc thành công tại Thâm Quyến

Hội nghị Thượng đỉnh CEO APEC 2026 đã khép lại ngày 18/11 tại Trung tâm Hội nghị Quốc tế Qianhai, Thâm Quyến. Do Hội đồng Xúc tiến Thương mại Quốc tế Trung Quốc (CCPIT) tổ chức như một sự kiện bên lề Hội nghị Lãnh đạo Kinh tế APEC lần thứ 33, sự kiện thu hút hơn 2.000 lãnh đạo chính trị và doanh nghiệp, gồm đại diện toàn bộ 21 thành viên APEC và 13 nền kinh tế không phải thành viên. Đây là lần đầu tiên trong lịch sử 30 năm, kết quả của hội nghị được công bố dưới dạng một sáng kiến.

Chính sáchThe Verge

LHQ không đạt được thỏa thuận về quy định đối với 'robot sát thủ'

Các nhà ngoại giao Liên Hợp Quốc họp tại Geneva đã không đạt được thỏa thuận về quy tắc đối với vũ khí tự động, còn gọi là "robot sát thủ", và chỉ đồng ý "bắt đầu thảo luận các phương án". Ủy ban Chữ thập đỏ Quốc tế và Tổng Thư ký LHQ đã kêu gọi xây dựng quy tắc có tính ràng buộc pháp lý trong vòng một năm, nhưng các quốc gia được cho thêm hai năm để đề xuất quy định, và một số có thể vẫn ở dạng tùy chọn. Theo NPR, Nga, Israel và Mỹ là những trở ngại chính; Nga trì hoãn tiến trình bằng cách phản đối chương trình nghị sự, còn Mỹ đề xuất khoảng thời gian năm năm để thảo luận các hướng dẫn không ràng buộc.