UK — The Register
Tàu thám hiểm và tàu quỹ đạo của NASA trên sao Hỏa gặp trục trặc
Không gian2 phút đọc
NASA gặp hai sự cố trên Sao Hỏa trong cùng một thời gian. Tàu thám hiểm Perseverance bị lỗi liên lạc, còn tàu quay quanh Odyssey có thể phải kết thúc nhiệm vụ.
Chuyện gì đã xảy ra
Trong tuần này, NASA báo cáo hai vấn đề trên Sao Hỏa. Robot Perseverance bị lỗi thiết bị radio, nên phải tạm dừng các công việc khoa học. Tàu quay quanh Odyssey thì gặp sự cố nghiêm trọng hơn, có thể khiến nhiệm vụ phải dừng hẳn.
Các con số và sự thật chính
- Odyssey được phóng lên quỹ đạo Sao Hỏa vào tháng 10 năm 2001. Nhiệm vụ ban đầu chỉ dự kiến kéo dài 2,5 năm.
- Odyssey đã hoạt động hơn 25 năm. Năm 2013, một trong bốn bánh phản ứng của tàu bị hỏng.
- Từ ngày 4 đến 6 tháng 11, Odyssey chuyển sang chế độ an toàn vì một bánh phản ứng còn lại ngừng quay.
- Odyssey chỉ còn nhiên liệu đủ dùng trong vài tháng nếu phải dùng động cơ đẩy.
- Ngày 30 tháng 10, Perseverance tự chuyển sang radio dự phòng. Nhưng radio dự phòng chỉ hoạt động với khoảng một nửa công suất dự kiến.
Vì sao hai tàu này quan trọng
Odyssey là một phần của Mạng Chuyển Tiếp Sao Hỏa của NASA, tức là nó chuyển dữ liệu từ các robot trên mặt đất về Trái Đất. Tàu này từng gửi những bức ảnh đầu tiên sau khi các tàu đổ bộ Phoenix và các robot Spirit, Opportunity, Curiosity hạ cánh. Perseverance là robot đang đi trên bề mặt Sao Hỏa để nghiên cứu đất đá. Khi radio chính và radio dự phòng đều không dùng được, robot chỉ có thể liên lạc qua kết nối chậm hơn.
Vì sao chuyện này đáng chú ý
Nếu Odyssey ngừng hoạt động, các tàu khác sẽ phải gánh thêm việc truyền dữ liệu. Các tàu của Cơ quan Vũ trụ Châu Âu là Mars Express và Trace Gas Orbiter có thể giúp một phần. Theo NASA, Trace Gas Orbiter hiện đã truyền nhiều dữ liệu nhất từ Sao Hỏa về Trái Đất. Chuyện này cũng cho thấy việc đưa dữ liệu về Trái Đất từ xa vẫn rất khó, ngay cả với các thiết bị đã hoạt động nhiều năm.
Cần theo dõi điều gì
- Các kỹ sư NASA có đưa được Odyssey trở lại hoạt động bình thường hay không.
- Nếu phải dùng động cơ đẩy, Odyssey có còn đủ nhiên liệu để kéo dài nhiệm vụ không.
- Các kỹ sư có sửa được radio dự phòng của Perseverance trước rồi mới đến radio chính hay không.
- Khi nào Perseverance quay lại làm các công việc khoa học bình thường.
Chú giải
- Perseverance
- Robot tự hành của NASA đang đi trên bề mặt Sao Hỏa để nghiên cứu đất đá và tìm dấu vết sự sống cổ xưa.
- Odyssey
- Tàu quay quanh Sao Hỏa của NASA, được phóng năm 2001, dùng để tìm bằng chứng về nước và băng.
- Trace Gas Orbiter
- Tàu quay quanh Sao Hỏa của Cơ quan Vũ trụ Châu Âu (ESA), chuyên đo khí hiếm trong khí quyển và cũng làm nhiệm vụ chuyển tiếp dữ liệu.